مهریه یکی از مهمترین حقوق مالی زنان در ازدواج است که گاهی ابهامات بسیاری درباره آن وجود دارد، بهویژه وقتی پای ازدواج دوم مرد به میان میآید. آیا مهریه همسر دوم با همسر اول تفاوت دارد؟ آیا شرایط عقد موقت و دائم برای دریافت مهریه یکسان است؟ اینها سوالاتی هستند که ممکن است ذهن بسیاری از افراد را درگیر کنند.
در این مطلب، دکتر خلیل جمعهزاده، وکیل پایه یک دادگستری و وکیل مهریه، به بررسی دقیق این موضوع میپردازد. با بیانی ساده و شفاف، شما با حقوق قانونی همسر دوم در رابطه با مهریه آشنا خواهید شد و پاسخ بسیاری از سوالات رایج را دریافت خواهید کرد.
اگر به دنبال آگاهی از قوانین و مراحل قانونی دریافت مهریه در ازدواج دوم هستید، توصیه میکنیم این مطلب را تا انتها مطالعه کنید.
سوالات مهمی که پاسخ دادیم:
1- آیا مهریه همسر دوم با مهریه همسر اول تفاوت دارد؟
خیر، از نظر قانونی و شرعی، مهریه همسر دوم با همسر اول تفاوتی ندارد. مرد موظف است مبلغ تعیینشده را به عنوان مهریه به زن پرداخت کند، صرفنظر از اینکه همسر اول یا دوم باشد.
2- آیا مهریه در عقد موقت و دائم شرایط یکسانی دارد؟
بله، در هر دو نوع عقد (موقت و دائم) وجود مهریه الزامی است و زن میتواند آن را مطالبه کند. تنها تفاوت این است که در عقد موقت، زمان ازدواج مشخص است و مرد میتواند مابقی مدت عقد را بذل کند، ولی مهریه همچنان به زن تعلق میگیرد.
3- در صورت فوت شوهر، تکلیف مهریه همسر دوم چیست؟
مهریه همسر دوم نیز مانند زن اول جزو دیون مرد محسوب میشود و از اموال و ماترک او پرداخت خواهد شد. در صورتی که مرد هیچ مالی نداشته باشد، مهریه قابل دریافت نیست. همچنین اولویت با کسی است که زودتر اقدام قانونی کند.
[lwptoc]
آیا مهریه همسر دوم با همسر اول تفاوت دارد؟
ممکن است در زندگی زناشویی مرد به هر دلیلی بیش از یکبار ازدواج کند. در چنین حالتی موضوع مهمی بهوجود میآید: نحوه تعیین تکلیف مهریه زن دوم چگونه است؟ آیا همسر دوم نیز مانند همسر اول مهریه دریافت میکند؟
طبق قوانینی که در عرف و شرع وجود دارد، مرد موظف است هنگام عقد موقت یا دائم زن، مبلغی را به عنوان مهریه برای زن تعیین کند. بر همین اساس ماده(1082) قانون مدنی عنوان میکند که پس از جاریشدن عقد نکاح، زن مالک مهریه شده و میتواند آن را در هر زمانی که علاقه دارد، درخواست کند. بنابراین امکان دخل و تصرف در مهریه پس از جاری شدن عقد نکاح برای زن وجود دارد.
حال این موضوع تفاوتی برای همسر اول یا دوم مرد ندارد؛ در هر حالتی مرد موظف است که مبلغ موجود برای مهریه را به زن پرداخت نماید. لازم به ذکر است که برای جاریشدن عقد نکاح، نیاز است مرد مبلغی را به عنوان مهریه برای زن تعیین کند. بنابراین تفاوتی ندارد که همسر اول یا دوم مرد باشد؛ در هر صورتی مرد موظف است مهریه را به صورت تمام و کمال به زن تقدیم کند. بنابراین پرداخت مهریه همسر دوم با همسر اول هیچ تفاوتی ندارد.
آیا مهریه همسر دوم شامل محدودیت های قانونی می شود؟
همانطور که در بخش قبل عنوان شد، مهریه همسر دوم مانند مهریه همسر اول بوده و هیچ تفاوتی در نوع پرداخت یا ثبت آن وجود ندارد. بنابراین مرد باید تمام و کمال این مهریه را پرداخت کند. در خصوص محدودیتهای قانونی نیز هیچ منعی وجود نداشته و زن میتواند به صورت قانونی و از طریق مراجع ذیصلاح، درخواست خود را درباره دریافت مهریه، ارائه کند.
ابهامی که به دلیل ندانستن قوانین ممکن است برای افراد به وجود بیاید این است که با توجه به اینکه معمولا ازدواج دوم مرد معمولا به صورت صیغهای و مخفیانه بوده، عموم مردم تصور میکنند که مهریه فقط در عقد دائم وجود دارد و سندیت ندارد در صورتی که یکی از شروط اصلی صحت عقد موقت (مانند عقد دائم) وجود مهریه و مشخص بودن مقدار آن است.
مورد دیگری که بهتر است به آن اشاره کنیم، حقی است که مرد با عنوان بذل مدت صیغه دارد که بهتر است با یک مثال آن را توضیح دهیم
فرض کنید مرد و زن برای صیغه موقت 1 ساله توافق کرده و صیغه نامه با مهریه 14 سکه جاری شده است. بعد از مدت 6 ماه به دلایل مختلف مرد میتواند مابقی مدت صیغه را به زن ببخشد و صیغه نامه را به پایان برساند. در این شرایط نیز زن میتواند درخواست مهریه کند و به صورت تمام و کمال آن را دریافت کند. تنها در صورتی که رابطه زناشویی شکل نگرفته باشد و زن باکره باشد، زن فقط میتوان 50 درصد مهریه را دریافت کند.
مراحل قانونی مطالبه مهریه همسر دوم
برای وصول مهریه، دو حالت وجود دارد. در صورتی که زن مهریه خود را به مرد ببخشد، در این صورت مرد نیاز به پرداخت آن نداشته و دینی به گردن او وجود ندارد. اما در شرایطی که زن این مطالبه را داشته باشد، مرد باید تمام و کمال مهریه را پرداخت کند. حال در صورتی که مرد اقدام به انجام این کار نکند، زن میتواند از طریق مراجع ذیصلاح، احقاق حق کرده و با طیکردن مراحل قانونی، مهریه خود را از مرد مطالبه کند.
در این حالت زن میتواند با رجوع به دادگاه یا اداره ثبت، سند ازدواج یا صیغهنامه خود را ارائه داده و ثابت کند که همسر مرد است. بنابراین مهریه به او تعلق گرفته و مرد باید این حق قانونی را به زن پرداخت نماید. در صورتی که همسر دوم باکره باشد، نیمی از مهریه به او تعلق میگیرد. همچنین در صورتی که مرد و زن با یکدیگر رابطه زناشویی برقرار کرده باشند، تمام مهریه به زن تعلق گرفته و مرد به صورت داوطلبانه یا از طریق مراجع قانونی باید نسبت به پرداخت آن اقدام نماید.
مهمترین شرط دریافت مهریه توسط زن دوم این است که بتواند عقد خود را اثبات نماید که با استفاده از صیغه نامه معتبر، شهادت افراد به تشکیل زندگی مشترک و مواردی از این قبیل قابل انجام است.
پاسخ به سوالات شما توسط وکیل پایه یک دادگستری
همین الان سوال خود را در بخش نظرات بپرسید!
مشاوره تلفنی
پاسخگویی 8 صبح الی 8 شب
تنها با یک کلیک با ما تماس بگیرید !
روشهای مطالبه مهریه توسط همسر دوم
برای مطالبه مهریه توسط همسر دوم، او باید به دفترخانهای که عقد ازدواج در آن صورت گرفته مراجعه کرده و درخواست توقیف اموال شوهر خود را ارائه دهد. پس از آنکه اقدامات لازم انجام شد، اداره ثبت این درخواست را بررسی و مرد را از این موضوع مطلع میکند. حال پس از اطلاع به مرد، 10 روز فرصت به او داده میشود تا مهریه همسر خود را پرداخت کند. در صورتی که این مدت گذشته باشد و مرد هیچ اقدامی انجام نداده باشد، تمام اموال و حساب بانکی او توقیف خواهد شد.
همچنین در صورتی که اداره ثبت قادر به توقیف اموال و پرداخت مهریه زن نباشد، او میتواند با مراجعه به دادگاه حق خود را مطالبه کند. روند اجرایی دادگاه کمی کندتر بوده اما اجراییشدن آن قطعی است و زن میتواند امیدوار باشد که به مهریه تعیینشده خود در عقد نکاح میرسد.
در صورت فوت شوهر تکلیف مهریه زن دوم چه میشود؟
در این شرایط مانند زن اول، مهریه ساقط نشده و جز دیون مرد است و باید از ماترک آن پرداخت شود. به بیان سادهتر زن دوم بعد از اثبات صیغه نامه یا عقد، مهریه خود را میتواند به صورت تمام و کمال دریافت کرده و این پرداخت از اموال و وسایل ارزشمند به جامانده از مرد، تامین خواهد شد و بر تمام دینها، قرضها و وامهای بانکی پرداخت نشده توسط مرد، اولویت بالاتری دارد.
ولی در همین جا چند سوال مطرح میشود که به هر کدام به صورت جداگانه پاسخ خواهیم داد.
در صورتی که مرد هیچ ماترکی نداشته باشد، اقوام و یا بستگان وی وظیفهای نسبت به پرداخت دین مرد به بازماندگان را ندارند و این موضوع شامل مهریه نیز خواهد شد. یعنی اگر مرد هیچ اموالی از خود بعد از مرگ به جا نگذاشته باشد، هیچ چیزی به عنوان مهریه نه به زن اول، نه به زن دوم و مابعد از آن پرداخت نخواهد شد.
مهریه زن اول بر زنهای بعدی اولویت دارد. یعنی اگر ماترک مرد فوت شده فقط کفاف مهریه زن اول را بدهد، به زنهای بعدی وی (و حتی وارثهای بعدی) چیزی نخواهد رسید و زن اول وظیفهای برای پرداخت مهریه زنهای بعدی را ندارد. ولی نکته مهمی که وجود دارد این است که اولویت با کسی است که زودتر نسبت به دریافت مهریه خود به صورت قانونی اقدام کند.
یعنی اگر زن دوم زودتر برای مطالبه مهریه اقدام کرده و حکمی مبنی بر توقیف اموال را بگیرد، مهریه وی اولویت بیشتری خواهد داشت و به همین دلیل پیشنهاد اکید ما به موکلان این است که در صورت پرداخت نشدن مهریه، در اولین فرصت نسبت به ثبت دادخواست برای این موضوع اقدام نمایید.
نقش وکیل در حل اختلافات مهریه ازدواج دوم
اختلافات مربوط به مهریه، بهویژه در ازدواج دوم، ممکن است پیچیدگیهای قانونی و عاطفی زیادی به همراه داشته باشد. از تعیین دقیق میزان مهریه در عقد موقت یا دائم گرفته تا مطالبه آن از طریق دادگاه یا اداره ثبت، هر مرحله نیازمند آگاهی دقیق از قوانین و نحوه اجرای آنهاست. اینجاست که نقش وکیل باتجربه برجسته میشود.
وکلای ما در موکلیار تخصص ویژهای در حل اختلافات مهریه دارند و میتوانند شما را در هر مرحله از این مسیر پرچالش همراهی کنند. از تنظیم دادخواست و پیگیری پرونده در دادگاه گرفته تا ارائه مشاورههای دقیق برای کاهش استرس و صرفهجویی در زمان، خدمات ما به گونهای طراحی شدهاند که حداکثر حمایت قانونی را برای شما فراهم کنند.
یکی از دغدغههای مهم موکلان ما، اثبات حقانیت در مواردی مانند صیغه موقت یا فوت شوهر است. تیم حقوقی موکلیار با بهرهگیری از تجربیات متعدد در پروندههای مشابه، تضمین میکند که حقوق شما بهطور کامل احقاق شود.
ما به شما کمک میکنیم تا مراحل قانونی را با اطمینان طی کنید و در سریعترین زمان ممکن به نتیجه برسید. اگر درگیر اختلافات مهریه در ازدواج دوم هستید، ما در موکلیار اینجاییم تا شما را به حقوق قانونیتان برسانیم. اعتماد کنید، قدم اول را بردارید، و به ما اجازه دهید که از حق شما دفاع کنیم.
سوالات متداول
1- آیا مهریه همسر دوم با مهریه همسر اول تفاوت دارد؟
خیر، از نظر قانونی و شرعی، مهریه همسر دوم با همسر اول تفاوتی ندارد. مرد موظف است مبلغ تعیینشده را به عنوان مهریه به زن پرداخت کند، صرفنظر از اینکه همسر اول یا دوم باشد.
2- آیا مهریه در عقد موقت و دائم شرایط یکسانی دارد؟
بله، در هر دو نوع عقد (موقت و دائم) وجود مهریه الزامی است و زن میتواند آن را مطالبه کند. تنها تفاوت این است که در عقد موقت، زمان ازدواج مشخص است و مرد میتواند مابقی مدت عقد را بذل کند، ولی مهریه همچنان به زن تعلق میگیرد.
3- در صورت فوت شوهر، تکلیف مهریه همسر دوم چیست؟
مهریه همسر دوم نیز مانند زن اول جزو دیون مرد محسوب میشود و از اموال و ماترک او پرداخت خواهد شد. در صورتی که مرد هیچ مالی نداشته باشد، مهریه قابل دریافت نیست. همچنین اولویت با کسی است که زودتر اقدام قانونی کند.
4- آیا مهریه همسر دوم شامل محدودیتهای قانونی میشود؟
خیر، هیچ محدودیت قانونی برای مهریه همسر دوم وجود ندارد. زن میتواند از طریق مراجع قانونی مهریه خود را مطالبه کند، حتی اگر ازدواج بهصورت صیغه موقت باشد.
5- چگونه میتوان مهریه همسر دوم را از طریق دادگاه یا اداره ثبت مطالبه کرد؟
برای مطالبه مهریه، زن میتواند به دفترخانهای که عقد ازدواج در آن ثبت شده مراجعه کند یا از طریق دادگاه اقدام نماید. پس از ارائه درخواست، اموال مرد بررسی شده و در صورت عدم پرداخت مهریه، توقیف میشود.
6- نقش وکیل در حل اختلافات مهریه ازدواج دوم چیست؟
وکیل با دانش و تجربه خود، از تنظیم دادخواست تا پیگیری پرونده در دادگاه، تمامی مراحل قانونی را به نمایندگی از موکل انجام میدهد. وکیل همچنین در کاهش استرس و صرفهجویی در زمان موکل نقش مهمی دارد و از حقوق قانونی او به بهترین شکل دفاع میکند.